Door:

Marguerite Berreklouw

Marguerite Berreklouw

De voorlezer van de Sultan, Inez van Loon

Jeugdboekrecensie
(geen foto's bij artikel)

De voorlezer van de Sultan, Inez van Loon.
Uitgeverij Clavis, 231 pag.

https://www.bol.com/nl/nl/p/de-voorlezer-van-de-sultan/9300000066826657/?bltgh=iKav1YXgpNBEcJFVTN1H8w.2_9.10.ProductImage

Inleiding

De voorlezer van de Sultan is alweer het zevende boek van  kinderboekenschrijfster Inez van Loon. Haar verhalen spelen zich altijd af in andere landen en in een nabij verleden; de tijd rond 1900. Dat zij ditmaal koos voor een verhaal over de Ottomaanse wereld werd ingegeven door het feit dat er in ons land veel kinderen zijn met een Turkse achtergrond. Het lag het voor de hand om hun geschiedenis als leidraad te nemen. Net zoals de hoofdpersonen komen de  kinderen in het verhaal uit alle windstreken van het oude Ottomaanse rijk.
Naast het schrijven van historische verhalen is Inez van Loon ook bekend om haar vijfdelige boekenserie over skateboarders. Ze begon hierover te schrijven om haar zoon en andere jongens die geen belangstelling hebben voor boeken aan het lezen te krijgen. Dat is wonderwel gelukt.

Recensie

Vader en moeders, opa’s enoma’s, tantes, ooms, neven en nichten en natuurlijk de kinderen zelf, opgelet: Inez van Loon heeft een spannend en interessant boek geschreven. Of moet ik zeggen: adolescenten opgelet? Het boek is voor kinderen vanaf 11 jaar.
Het spannende verhaal over de hoofdpersonen Lilit en Bilal speelt zich af in de nadagen van het Ottomaanse rijk, in de harem van sultan Abdülhamed de II (1876- 1909) Weinig kinderen zullen zich een heldere voorstelling kunnen maken van een harem en wat het betekent als je daarin als een ontvoerd kind van zeven terecht komt, maar de keuze van de schrijfster is een hele boeiende.
Inez van Loon spreekt met haarrijke taal en haar vermogen tot het bieden van couleur locale direct de fantasieën de verbeeldingskracht aan van de lezer.
Die leert iets over de geschiedenis van de Ottomanen, de rijkdom van de autocratische pasja en de armoedevan de Armeens-Christelijke boeren, die op de Anatolische hoogvlakte wonen en waar de dochters vogelvrij zijn en de kans lopen om als slavin te eindigen aan het hof in Constantinopel.
Ook stemt het verhaal tot nadenken over wat het betekent om jarenlang onvrij te zijn, steeds te moeten doen wat een ander je opdraagt. Adolescenten worden uiteraard ook geconfronteerd met de beperkingen van hun onvolwassenheid: ze mogen misschien niet eeuwig internetten, de muziek keihard aanzetten of ze moeten op een bepaalde tijd thuis zijn, maar zo onvrij als Lilit en haar eveneens geroofde vriendje Bilal….
Het boek laat je identificeren met  personages, die overeind moeten zien te blijven in de harem, waarvan de leden zo goed als onverschillig tegenover hen staan.  Indirect is het een voorbereiding is voor de eigen volwassen wereld waar de puber langzaam maar zeker naartoe groeit en waarin je ook te maken krijgen met onverschillige of machtsbeluste mensen.
Het is echter niet alleen maar narigheid wat de harem biedt, want de meisjes en vrouwen krijgen ook onderricht in calligrafie, koran lezen, etiquette en muziek. Maar bovenal speelt het verlangen naar vrijheid de belangrijkste rol. En het behouden van je eigen identiteit om te voorkomen dat je helemaal willoos opgaat in de massa: in dit geval een slangenkuil vol intriges en pesterijen, waarin bijna iedereen erop gericht is om in het gevlei te komen van de sultan. Lilit echter probeert zo goed mogelijk uit de buurt van deze almachtige heerser te blijven. Dat lukt niet helemaal want via Bilal, die weer zijn connecties heeft onder de eunuchen, de harembewakers, wordt Lilit degene, die de sultan moet voorlezen, uiteraard achter een gordijn, zodat hij zich niet aan haar kan verlustigen. De sultan houdt van Sherlock Holmes, een type boek dat aan het hof eigenlijk taboe is.
Nadat de beide kinderen zo’n zeven jaar in de harem hebben doorgebracht zijn er politieke veranderingen optil, die het uiteindelijk mogelijk maken om te ontsnappen, maar ook dan is het nog geen happy end. Inez weet de spanning er tot en met het einde goed in te houden. Of het tenslotte goed afloopt laat de schrijfster over aan de verbeelding van de lezer.

De voorlezer van de Sultan, Inez van Loon

 

 

Ontdek het Restaurant
Feestje? Huur een zaal